Tuesday, 17th September 2019

ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಸವಾಲು…

ಸ್ವತಂತ್ರ ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಚರ್ಚೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ಪಡುತ್ತಿಿರುವ ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿರ್ಣಯಗಳಲ್ಲಿ 370ನೆಯ ವಿಧಿಯೂ ಒಂದು. ದೇಶವು ಸ್ವಾಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆದ ಹೊಸದರಲ್ಲಿ ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾಾನ ಮಾನ ನೀಡಲೆಂದು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ಈ ವಿಧಿಯು, ಈಗ ‘ವಿಧಿವಶ’ ಎನಿಸಿದರೂ, ಇದರ ಕುರಿತು ಚರ್ಚೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಕಾಲ ಮುಂದುವರಿಯುವುದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ . ಸಂವಿಧಾನದ 370ನೆಯ ವಿಧಿಯನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಿದ ಪ್ರಕ್ರಿಿಯೆಯಿಂದಾಗಿ, ಆ ಪ್ರದೇಶವು ಹೆಚ್ಚಿಿನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಿ ಹೊಂದಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆಂದು ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಿಯವರು ಭರವಸೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾಾರೆ. ಜಮ್ಮು, ಕಾಶ್ಮೀರ ಮತ್ತು ಲಡಾಖ್ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಸರ್ವತೋಮುಖ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಿಯ ಜತೆಯಲ್ಲೇ, ಅಲ್ಲಿನ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿಿನ ಒತ್ತು ನೀಡುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾಾರೆ. ಆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಉದ್ದಿಮೆ, ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಾಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಮಗ್ರ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಿಗೂ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುವ ಪ್ರಸ್ತಾಾಪ ಅದಾಗಲೇ ಬಂದಿದೆ.
ಜಮ್ಮು – ಕಾಶ್ಮೀರ ಮತ್ತು ಲಡಾಖ್‌ಗಳು ಈಗ ಎರಡು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕೇಂದ್ರಾಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು, ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ದೃಷ್ಟಿಿಯಿಂದ ಈ ವಿಭಜನೆ ಹೆಚ್ಚು ಅನುಕೂಲ ಎನಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಸಮಗ್ರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಿಗೆ ಕೆಲವು ಎಡರು ತೊಡರುಗಳು ಎದುರಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುವಂತಿಲ್ಲ. ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮೀಯರೇ ಬಹು ಸಂಖ್ಯೆೆಯಲ್ಲಿರುವ ಲಡಾಕ್ ಮತ್ತು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮೀಯರೇ ಹೆಚ್ಚಿಿನ ಸಂಖ್ಯೆೆಯಲ್ಲಿರುವ ಜಮ್ಮು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ಹೊಸ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಾಗತಿಸಿ, ಅಭಿವೃದ್ಧಿಿಗೆ ತಮ್ಮನ್ನು ಒಡ್ಡಿಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಅನುಮಾನವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಕಳೆದ ಕೆಲವು ದಶಕಗಳಿಂದ ಭಯೋತ್ಪಾಾದಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಒಳಗಾಗಿರುವ ಶ್ರೀನಗರ ಕಣಿವೆ ಪ್ರದೇಶದ ಐದಾರು ಜಿಲ್ಲೆೆಗಳಲ್ಲಿ, ಸರಕಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಿ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರ ಬೆಂಬಲ ಪಡೆಯುವುದು ಒಂದು ಸವಾಲಿನ ಕೆಲಸ ಎಂದೇ ಅನಿಸಬಹುದು. ಗೊತ್ತಿಿದ್ದೋೋ, ಗೊತ್ತಿಿಲ್ಲದೆಯೋ ಅಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಳೀಯರ ಒಂದು ವರ್ಗ ದೇಶವಿರೋಧೀ ಬೋಧನೆಗಳಿಗೆ, ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ, ಮನಸ್ಥಿಿತಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದರಿಂದಾಗಿ, ಕೇಂದ್ರ ಸರಕಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ, ಕಾಮಗಾರಿಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುವ ರೀತಿಯ ಮೇಲೆ ಆ ಪ್ರದೇಶದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಿಯ ಯಶಸ್ಸು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ.
ಭಯೋತ್ಪಾಾದನೆಯನ್ನು ಒಂದು ಅಧಿಕೃತ ನೀತಿಯನ್ನಾಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿರುವ ನೆರೆ ರಾಷ್ಟ್ರದಿಂದ ಕಾಶ್ಮೀರಕ್ಕೆೆ ನುಸುಳಿರುವ ನೂರಾರು ಭಯೋತ್ಪಾಾದಕರು ಮತ್ತು ಅವರ ತರಬೇತಿದಾರರು, ಕಾಶ್ಮೀರ ಕಣಿವೆಯ ಒಂದು ವರ್ಗದ ಯುವಜನರನ್ನು ಬ್ರೈನ್‌ವಾಶ್ ಮಾಡಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಅತ್ಯಧಿಕ. ಈ ವರ್ಗದ ಜನರು ಸ್ಥಳೀಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಿಗೆ ತೀವ್ರ ತೊಡಕನ್ನು ಒಡ್ಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಸಹ ತಳ್ಳಿಿಹಾಕುವಂತಿಲ್ಲ. ಜಮ್ಮು, ಕಾಶ್ಮೀರ ಮತ್ತು ಲಡಾಕ್‌ನ ಸರ್ವತೋಮುಖ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಿಗೆ ಪಣ ತೊಟ್ಟಿಿರುವ ಕೇಂದ್ರ ಸರಕಾರವು, ಈ ಒಂದು ಸಂಭಾವ್ಯ ತೊಡಕನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಸವಾಲನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದು, ಆ ನಂತರವಷ್ಟೇ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಿ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ದಶಕಗಳ ಕಾಲ 370ನೇ ವಿಧಿಯನ್ನು ತಪ್ಪಾಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸಿ, ಒಂದು ವರ್ಗದ ಸ್ಥಳೀಯರನ್ನು ದಾರಿತಪ್ಪಿಿಸಿದ ಪರಿಣಾಮ ಇದು ಎಂದೇ ಹೇಳಬೇಕು.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *