ಭಾರತದಲ್ಲಿ ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದಲೂ ಜನರು ಋತುಮಾನದಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತಾ, ಯಾವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯಾವ ರೀತಿಯ ಸೋಂಕುಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಅಂದಾಜಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶೀತ ಮತ್ತು ಕೆಮ್ಮು, ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಚರ್ಮದ ದದ್ದುಗಳು ಮತ್ತು ಅಲರ್ಜಿಗಳು, ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ವೈರಲ್ ಜ್ವರಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದವು.
ಆದರೆ ಇಂದು ಈ ಪರಿಚಿತ ಋತುಮಾನ ಮಾದರಿಗಳು ಬದಲಾಗುತ್ತಿವೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನ, ಹಠಾತ್ ಮಳೆ, ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯ ಅಥವಾ ಏರಿಳಿತಗೊಳ್ಳುವ ಚಳಿಗಾಲ ಮತ್ತು ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಂದ ಋತುಗಳು ಮೊದಲಿನಂತಿಲ್ಲ. ಕಳೆದ ವರ್ಷವೂ ಅನೇಕ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ನವೆಂಬರ್ವರೆಗೂ ಭಾರಿ ಮಳೆಯಾಗಿತ್ತು.[1][2] ಇಂತಹ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ವೈರಲ್ ಸೋಂಕುಗಳು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಉಸಿರಾಟದ ಸೋಂಕುಗಳು, ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಮಯ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಆವರ್ತನದ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಅನೇಕರು ಈಗ ಒಂದೇ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಹಜ:
ಇದು ಶೀತವೇ? ಅಲರ್ಜಿಯೇ? ಅಥವಾ ಫ್ಲೂ ಆಗಿರಬಹುದೇ?
ಹಠಾತ್ ಋತುಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ವೈರಸ್ಗಳು ಬದುಕುಳಿಯಲು ಮತ್ತು ಹರಡಲು ಅನುಕೂಲವಾಗುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬಹುದು. ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ವಾಯು ಗುಣಮಟ್ಟವೂ ಹದಗೆಡುತ್ತಿದ್ದು, ಇದು ನಮ್ಮ ಶ್ವಾಸಕೋಶಗಳ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಹವಾಮಾನ ಮತ್ತು ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯ ಈ ಎರಡೂ ಅಂಶಗಳು ಒಂದಾಗಿ ಬಂದಾಗ, ಅವು ಉಸಿರಾಟದ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿ ಸೋಂಕುಗಳಿಗೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಗುರಿಯಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಬಹುದು.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: Health Tips: ಆರೋಗ್ಯಕರ ಆಹಾರಪದ್ಧತಿಯಿಂದ ತಿನ್ನುವ ವ್ಯಸನ ತಡೆಯಬಹುದೇ?
ಈ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡಿದ ನಾರಾಯಣ ಹೃದಯಾಲಯ, ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಶ್ವಾಸಕೋಶ ಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ವಿಭಾಗದ ಹಿರಿಯ ಸಲಹೆಗಾರ ಹಾಗೂ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದ ಡಾ. ಬಿ.ವಿ. ಮುರಳಿ ಮೋಹನ್, “ಸೀನುವಿಕೆ, ಕೆಮ್ಮು, ಜ್ವರ, ದಣಿವು, ಮೂಗು ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಥವಾ ಮೂಗಿನಿಂದ ನೀರು ಸೋರುವುದು ಮತ್ತು ಗಂಟಲು ನೋವಿನಂತಹ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಅನೇಕರು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳ ಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದು ಶೀತವೇ, ಅಲರ್ಜಿಯೇ ಅಥವಾ ಫ್ಲೂವೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕಷ್ಟವಾಗಬಹುದು. ಆದರೆ ಇವುಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಮುಖ್ಯ, ಏಕೆಂದರೆ ಇನ್ಫ್ಲುಯೆನ್ಸಾ ಅಥವಾ ಫ್ಲೂಗೆ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ದೊರೆಯ ದಿದ್ದರೆ ಅದು ಗಂಭೀರ ಸ್ವರೂಪ ಪಡೆಯಬಹುದು” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಡಾ.ದಾಸ್ ಅವರು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿವರಿಸುತ್ತಾ, “ಫ್ಲೂ ಸಾಮಾನ್ಯ ಶೀತದಂತೆಯೇ ಅಲ್ಲ. ಶೀತ ಮತ್ತು ಫ್ಲೂ ಎರಡೂ ಹಠಾತ್ತನೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದರೂ, ಫ್ಲೂನ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಶೀತಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ತೀವ್ರವಾಗಿರುತ್ತವೆ.[6] ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಜ್ವರ, ತೀವ್ರವಾದ ಮೈಕೈ ನೋವು, ತಲೆನೋವು, ವಿಪರೀತ ದಣಿವು ಮತ್ತು ಒಣ ಕೆಮ್ಮಿನೊಂದಿಗೆ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಫ್ಲೂನಿಂದ ನಿಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಇನ್ಫ್ಲುಯೆನ್ಸಾ ಲಸಿಕೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದು ಗಂಭೀರ ಅನಾರೋಗ್ಯದ ಅಪಾಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಬಲವಾದ ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿ ಸೋಂಕುಗಳ ವಿರುದ್ಧ ದೇಹದ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಯಾಗಿದೆ. ಅದನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಜೀವನಶೈಲಿಯ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪಾಲಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ. ರೋಗನಿರೋಧಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಲವಾಗಿಡುವಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಪೋಷಣೆ ಯು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಫ್ಲೂನಂತಹ ಸೋಂಕುಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಲು ದೇಹವನ್ನು ಸಿದ್ಧವಾಗಿಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದ ಪ್ರೋಟೀನ್ ಸೇವಿಸುವುದು ಮತ್ತು ನಾರಿನಂಶ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಕರುಳಿನ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಹುದು. ಒಟ್ಟಾರೆ ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲೂ ಕರುಳಿನ ಆರೋಗ್ಯ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ವಿಟಮಿನ್ C, ಜಿಂಕ್ ಮತ್ತು ವಿಟಮಿನ್ D ನಂತಹ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳು ದೇಹದ ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇವುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಸಮತೋಲಿತ ಆಹಾರಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವುದು ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಹುದು.
ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಒಂದು ಬಿಲಿಯನ್ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಫ್ಲೂನಿಂದ ಬಾಧಿತರಾಗು ತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರಲ್ಲಿ 30ರಿಂದ 50 ಲಕ್ಷ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಗಂಭೀರ ಸ್ವರೂಪ ಪಡೆಯುತ್ತವೆ. ಉತ್ತಮ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ, ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಪಡೆಯುವ ಫ್ಲೂ ಲಸಿಕೆಯು ನ್ಯುಮೋನಿಯಾದಂತಹ ಗಂಭೀರ ತೊಡಕುಗಳ ಅಪಾಯವನ್ನು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಯಸ್ಸಾ ದವರು ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರಂತಹ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿರುವವರಿಗೆ ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿ ಯಾಗಿದೆ. ಲಸಿಕೆ ಪಡೆದವರಿಗೂ ಫ್ಲೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರೂ, ಅವರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಡಿಮೆ ತೀವ್ರವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಲಸಿಕೆ ಪಡೆಯದವರಿಗಿಂತ ಅವರು ಬೇಗ ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ.
“ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯು ರೋಗಗಳ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭ ದಲ್ಲಿ, ಸೋಂಕುಗಳ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ ಹಿಂದೆಂದಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿದೆ,” ಎಂದು ಅಬಾಟ್ ಇಂಡಿಯಾದ ಮೆಡಿಕಲ್ ಅಫೇರ್ಸ್ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದ ಡಾ. ಜೀಜೋ ಕರಂಕುಮಾರ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. “ಇನ್ಫ್ಲುಯೆನ್ಸಾ ಲಸಿಕಾಕರಣವು ಗಂಭೀರ ಫ್ಲೂ ಸಂಬಂಧಿತ ಅನಾರೋಗ್ಯಗಳಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುವ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಮತ್ತು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಸಾಬೀತಾದ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಋತುಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾಗುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ, ಸರಿಯಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಲಸಿಕೆ ಪಡೆಯುವುದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಬಹುದು.”
ಫ್ಲೂ ಲಸಿಕೆಯ ರಕ್ಷಣೆಯು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿರುವವರಿಗೆ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಮಧುಮೇಹ ಹೊಂದಿರುವವರಲ್ಲಿ ಫ್ಲೂನಿಂದ ಉಂಟಾಗಬಹುದಾದ ತೊಡಕುಗಳು ಹೆಚ್ಚಿರಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ, ಲಸಿಕೆಯು ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ದಾಖಲಾಗುವ ಅಪಾಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಗರ್ಭಿಣಿಯರಲ್ಲಿಯೂ ಫ್ಲೂ ಸಂಬಂಧಿತ ಉಸಿರಾಟದ ಸೋಂಕುಗಳ ಅಪಾಯವನ್ನು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗುವಿನ ಆರೋಗ್ಯ ವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಇದು ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಹುದು. ವಯಸ್ಸಾದವರು ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲ ರೋಗ ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿ ಹೊಂದಿರುವವರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೋಂಕುಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಗುರಿಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುವುದರಿಂದ, ಲಸಿಕೆ ಪಡೆಯುವುದರಿಂದ ಅವರ ದೇಹಕ್ಕೆ ವೈರಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾ ಡಲು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ರಕ್ಷಣೆ ದೊರೆಯಬಹುದು.
ಬಲವಾದ ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಸ್ವಚ್ಛತಾ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದು ಆರೋಗ್ಯವಾಗಿರಲು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ವಾರ್ಷಿಕ ಫ್ಲೂ ಲಸಿಕೆಯು ವ್ಯಾಪಕ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇನ್ಫ್ಲುಯೆನ್ಸಾ ವೈರಸ್ ವೇಗವಾಗಿ ರೂಪಾಂತರಗೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರಸ್ತುತ ಹರಡುತ್ತಿರುವ ವೈರಸ್ ತಳಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡಲು ಫ್ಲೂ ಲಸಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿವರ್ಷ ನವೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ನವೀಕರಣಕ್ಕೆ ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ (WHO) ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿರುವಾಗ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳು ದೊಡ್ಡ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಉಂಟು ಮಾಡಬಹುದು. ಕೆಮ್ಮುವಾಗ ಅಥವಾ ಸೀನುವಾಗ ನಿಮ್ಮ ಬಾಯಿ ಮತ್ತು ಮೂಗನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ ಕೊಳ್ಳಿ. ಇದು ನಿಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಜನರಿಗೆ ಸೋಂಕು ಹರಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಕೈಗಳನ್ನು ತೊಳೆಯುವುದು ಮತ್ತು ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವಾಗ ಇತರರಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಂತರ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಸೋಂಕುಗಳ ಹರಡುವಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುವ ಸರಳ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಕ್ರಮಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ, ನಾವು ನಮ್ಮ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ನಮ್ಮ ಸಮುದಾಯದ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕ್ಷೇಮವನ್ನೂ ರಕ್ಷಿಸಬಹುದು.