ಸಂಪಾದಕರ ಸದ್ಯಶೋಧನೆ
ಇಡೀ ದಿನ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಪಂದ್ಯ ನೋಡಿದ ನಂತರವೂ, ಮರುದಿನ ಆ ಆಟದ ವರದಿಯನ್ನು ಓದಬೇಕು ಎಂದು ಅನಿಸುತ್ತಿದ್ದುದು ‘ದಿ ಹಿಂದು’ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಆರ್. ಮೋಹನ್ (ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಮೋಹನ್) ಅವರ ಬರಹದ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ. ಕ್ರಿಕೆಟ್ ವರದಿಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳ ಸಂಕಲನದಿಂದ ಹೊರತಂದು, ಅದನ್ನು ತಾಂತ್ರಿಕ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆ ಮತ್ತು ಆಳವಾದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಕಲೆಯನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದ ಬೆರಳೆಣಿಕೆಯ ದಿಗ್ಗಜರಲ್ಲಿ ಅವರೂ ಒಬ್ಬರು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ‘ದಿ ಹಿಂದು’ ದಿನಪತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಹೋದರ ಪ್ರಕಟಣೆಯಾದ ‘ದಿ ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್‌ಸ್ಟಾರ್’ ಮೂಲಕ ಅವರು ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಸಿದ ಛಾಪು ಅಳಿಸಲಾಗದ್ದು.
ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ತನ್ನ ಹವ್ಯಾಸಿ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಮೀರಿ ಜಾಗತಿಕ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಿಪರ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತಿದ್ದ ಎಂಬತ್ತು ಮತ್ತು ತೊಂಬತ್ತರ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಮೋಹನ್ ಅವರ ಬರಹಗಳು ಪತ್ರಿಕಾ ರಂಗದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ದನಿಯಾಗಿದ್ದವು. ಮೋಹನ್ ವೃತ್ತಿಜೀವನವು ಆರಂಭವಾದದ್ದು ಚೆನ್ನೈನ ಶ್ರೀಮಂತ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಗರಡಿಯಲ್ಲಿ.
ಎಂ.ಎ.ಚಿದಂಬರಂ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದ ಪ್ರೆಸ್ ಬಾಕ್ಸ್‌ನಿಂದ ಹಿಡಿದು ಜಾಗತಿಕ ಮೈದಾನಗಳವರೆಗೆ ಅವರು ಸವೆಸಿದ ಹಾದಿ ಅದ್ಭುತವಾದದ್ದು. ‘ದಿ ಹಿಂದು’ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಕ್ರೀಡಾ ವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಅವರು ಬಹಳ ಬೇಗನೆ ತಮ್ಮ ವಿಶಿಷ್ಟ ಗ್ರಹಿಕೆಯ ಮೂಲಕ ಗಮನ ಸೆಳೆದರು. ಆ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಪತ್ರಿಕೋ ದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡಾ ಬರಹಗಳಿಗೆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ, ಗಂಭೀರ ಹಾಗೂ ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತ ಧೋರಣೆ ಇರಬೇಕೆಂದು ‘ದಿ ಹಿಂದು’ ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: Vishweshwar Bhat Column: ರಾಜು ಭರತನ್‌ ಸ್ಮರಣೆ
ಆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಸಂಪಾದಕೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಗೆ ಕಿಂಚಿತ್ತೂ ಚ್ಯುತಿ ಬಾರದಂತೆ, ಅದೇ ಸಮಯ ದಲ್ಲಿ ಆಟದ ಒಳಗಿನ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸುವ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಮೋಹನ್ ಮೈಗೂಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಮೋಹನ್ ವರದಿಗಾರಿಕೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವೆಂದರೆ ಆಟದ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿವರಗಳನ್ನು ಕರತಲಾಮಲಕ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಅವರ ಪರಿಣತಿ. ಒಬ್ಬ ಬ್ಯಾಟರ್‌ನ ಪಾದಗಳ ಚಲನೆ (footwork), ಬೌಲರ್‌ನ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಕೋನ (angle of release) ಹಾಗೂ ಪಿಚ್‌ನ ವರ್ತನೆಯನ್ನು ಅವರು ವಿವರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ರೀತಿ ಅನನ್ಯವಾಗಿತ್ತು.
ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಚೆಂಡು ಎಲ್ಲಿ ಹೋಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ಬರೆಯುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಆ ಎಸೆತಕ್ಕೆ ಆಟಗಾರ ಹೇಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದ, ಆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಹೊಡೆತದ ಹಿಂದಿನ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸರಿ-ತಪ್ಪುಗಳೇನು ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರು ಶಸ್ತ್ರ ಚಿಕಿತ್ಸಕನ ನಿಖರತೆಯೊಂದಿಗೆ ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ಇಂಥ ಆಳವಾದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದಾಗಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರರು ಸಹ ತಮ್ಮ ಆಟದ ನ್ಯೂನತೆಗಳನ್ನು ತಿದ್ದಿಕೊಳ್ಳಲು ಮೋಹನ್ ಅವರ ವರದಿಗಳನ್ನು ಓದುತ್ತಿದ್ದರು ಎನ್ನುವುದು ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿಯಲ್ಲ.
ಕೇವಲ ಮೈದಾನದ ಆಟವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಡ್ರೆಸ್ಸಿಂಗ್ ರೂಮ್ ನ ಒಳಸುಳಿಗಳು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿಯ ಒಳಗುಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಹೊರತರುವಲ್ಲಿ ಮೋಹನ್ ಅಪ್ರತಿಮ ಚಾಕಚಕ್ಯತೆ ಹೊಂದಿದ್ದರು. 80-90ರ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್‌ಗಳಾಗಲೀ, ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸೌಲಭ್ಯವಾಗಲೀ ಇರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಕೇವಲ ಲ್ಯಾಂಡ್‌ಲೈನ್ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಒಡನಾಟಗಳ ಮೂಲಕವೇ ಅವರು ಬ್ರೇಕಿಂಗ್ ನ್ಯೂಸ್‌ಗಳನ್ನು ಹೆಕ್ಕಿ ತೆಗೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.
ತಂಡದ ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ, ಆಟಗಾರರ ನಡುವಿನ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಹಾಗೂ ಮಂಡಳಿಯ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಅವರೇ ಸಾಟಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಬಿಸಿಸಿಐನ ಅಧಿಕೃತ ಸಭೆಗಳಿಗೂ ಮೊದಲೇ ‘ದಿ ಹಿಂದು’ ಮುಖಪುಟದಲ್ಲಿ ಮೋಹನ್ ಬರೆದ ತಂಡದ ಆಯ್ಕೆ ಪಟ್ಟಿ ಅಕ್ಷರಶಃ ನಿಜವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅವರ ಬರಹದ ಶೈಲಿ ಅತ್ಯಂತ ನೇರ, ಖಚಿತ ಮತ್ತು ಹರಿತವಾಗಿತ್ತು. ಯಾವುದೇ ಆಟಗಾರ ಎಷ್ಟೇ ದೊಡ್ಡ ತಾರೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಕೆಟ್ಟ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದರೆ ಮೋಹನ್ ಮುಲಾಜಿಲ್ಲದೆ ಟೀಕಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ವೈಯಕ್ತಿಕ ಪ್ರೀತಿ-ವಿಶ್ವಾಸ ಗಳು ಅವರ ಕ್ರೀಡಾ ತೀರ್ಪನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಮರೆಮಾಚುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.
ಕಪಿಲ್ ದೇವ್, ಸುನಿಲ್ ಗವಾಸ್ಕರ್, ಮೊಹಮ್ಮದ್ ಅಜರುದ್ದೀನ್ ಹಾಗೂ ಸಚಿನ್ ತೆಂಡೂಲ್ಕರ್ ಅವರಂಥ ದಂತಕಥೆಗಳ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಮೋಹನ್, ಆಟಗಾರರ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಮುಕ್ತಕಂಠ ದಿಂದ ಶ್ಲಾಘಿಸುತ್ತಲೇ, ಅವರ ಮೈಗಳ್ಳತನ ಅಥವಾ ತಂತ್ರಗಾರಿಕೆಯ ವೈಫಲ್ಯವನ್ನು ನಿಷ್ಠುರವಾಗಿ ಬರೆಯು ತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ನಿರ್ಭೀತ ನಿಲುವು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಆಟಗಾರರೊಂದಿಗೆ ಮುನಿಸಿಗೆ ಕಾರಣ ವಾದರೂ, ಅವರ ವೃತ್ತಿಪರ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆ ಮಾತ್ರ ಸದಾ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿಯಿತು. ಭಾರತದ ವಿದೇಶ ಪ್ರವಾಸಗಳ ವರದಿಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮೋಹನ್ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಛಾಪು ಮೂಡಿಸಿದ್ದರು.