Vishweshwar Bhat Column: ರಾಜ್ ಕಪೂರ್- ಲತಾ ಮಂಗೇಶ್ಕರ್
ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ಗದ್ದಲ, ಸ್ಟುಡಿಯೋಗಳ ತಾಂತ್ರಿಕತೆ ಹಾಗೂ ತಾರಾಗಣದ ಪ್ರಭಾವಳಿಯಿಂದಆಚೆಗೆ, ತೆರೆಯ ಮರೆಯ ಈ ದೃಶ್ಯವು ಅವರಿಬ್ಬರ ನಡುವಿದ್ದ ಮುಗ್ಧ ಮತ್ತು ಗಾಢವಾದ ಒಡನಾಟವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತದೆ. ರಾಜ್ ಕಪೂರ್ ಅವರು ಲತಾ ಮಂಗೇಶ್ಕರ್ ಅವರನ್ನು ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕಿಯಾಗಿ ನೋಡಲಿಲ್ಲ; ಬದಲಿಗೆ ಅವರನ್ನು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯಂತೆ ಭಾವಿಸಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಅಪಾರ ಕಾಳಜಿ ಹೊಂದಿದ್ದರು.
-
ಸಂಪಾದಕರ ಸದ್ಯಶೋಧನೆ
ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ವಾಟ್ಸಾಪ್ನಲ್ಲಿ ಯಾರೋ ಒಂದು ಫೋಟೋ ಕಳಿಸಿದ್ದರು. ಬಾಯಲ್ಲಿ ಸಿಗರೇಟ್ ಕಚ್ಚಿದ ಬಾಲಿವುಡ್ನ ಮಹಾನ್ ‘ಶೋಮ್ಯಾನ್’ ರಾಜ್ ಕಪೂರ್, ಭಾರತದ ಗಾನ ಕೋಗಿಲೆ ಲತಾ ಮಂಗೇಶ್ಕರ್ ತಲೆಗೆ ಎಣ್ಣೆ ಹಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಫೋಟೋ ಅದು. ಕೇವಲ ಇಬ್ಬರು ಕಲಾ ದಿಗ್ಗಜರ ಭೇಟಿಯಲ್ಲ. ಅದು ಭಾರತೀಯ ಸಿನೆಮಾ ಸುವರ್ಣಯುಗದ ಇಬ್ಬರು ಅಪ್ರತಿಮ ಸಾಧಕರ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತ, ಪವಿತ್ರ ಮತ್ತು ಕೌಟುಂಬಿಕ ಬಾಂಧವ್ಯದ ದ್ಯೋತಕವಾಗಿದೆ.
ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ಗದ್ದಲ, ಸ್ಟುಡಿಯೋಗಳ ತಾಂತ್ರಿಕತೆ ಹಾಗೂ ತಾರಾಗಣದ ಪ್ರಭಾವಳಿಯಿಂದಆಚೆಗೆ, ತೆರೆಯ ಮರೆಯ ಈ ದೃಶ್ಯವು ಅವರಿಬ್ಬರ ನಡುವಿದ್ದ ಮುಗ್ಧ ಮತ್ತು ಗಾಢವಾದ ಒಡನಾಟವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತದೆ. ರಾಜ್ ಕಪೂರ್ ಅವರು ಲತಾ ಮಂಗೇಶ್ಕರ್ ಅವರನ್ನು ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕಿಯಾಗಿ ನೋಡಲಿಲ್ಲ; ಬದಲಿಗೆ ಅವರನ್ನು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರಿಯಂತೆ ಭಾವಿಸಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಅಪಾರ ಕಾಳಜಿ ಹೊಂದಿದ್ದರು.
ಲತಾ ಅವರೂ ಅಷ್ಟೇ, ರಾಜ್ ಕಪೂರ್ ಅವರನ್ನು ಒಬ್ಬ ಯಶಸ್ವಿ ನಿರ್ದೇಶಕ ಅಥವಾ ನಟನಾಗಿ ನೋಡದೇ, ಹಿರಿಯ ಅಣ್ಣನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿಟ್ಟು ಗೌರವಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಲತಾ ಮಂಗೇಶ್ಕರ್ ಅವರಿಗೆ ಕಪೂರ್ ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟವಾದ ಸಂಬಂಧವಿತ್ತು. ಈ ಕೌಟುಂಬಿಕ ಒಡನಾಟ ಸ್ಟುಡಿಯೋದ ನಾಲ್ಕು ಗೋಡೆಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಮುಗಿಯುವಂಥದ್ದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ.
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: Vishweshwar Bhat Column: ತೈಲ, ಚಿನ್ನಕ್ಕಿಂತಲೂ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ದುಬಾರಿಯಾದುದು ಮನುಷ್ಯನ ಗಮನ!
ರಾಜ್ ಕಪೂರ್ ಮಕ್ಕಳಾದ ರಿಷಿ ಕಪೂರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಕಪೂರ್ ಕುಟುಂಬದ ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿನ ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲೂ ಲತಾ ಅವರಿಗೆ ಅಪಾರ ಪ್ರೀತಿ ಇತ್ತು. ಪರಸ್ಪರರ ಮನೆಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವುದು, ಹಬ್ಬ ಹರಿದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಜತೆಯಾಗುವುದು, ಕಷ್ಟ ಸುಖಗಳಿಗೆ ಹೆಗಲಾಗುವುದು ಅವರ ಜೀವನದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.
ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕ ಮತ್ತು ಗಾಯಕಿ ಎನ್ನುವ ವೃತ್ತಿಪರ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಮೀರಿ, ರಕ್ತ ಸಂಬಂಧ ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮಿಗಿಲಾದ ಪ್ರೀತಿ ಅವರ ನಡುವೆ ಸದಾ ಹರಿಯುತ್ತಿತ್ತು. ರಾಜ್ ಕಪೂರ್ ಮತ್ತು ಲತಾ ಮಂಗೇಶ್ಕರ್ ನಡುವಿದ್ದ ಈ ಪರಸ್ಪರ ಗೌರವ ಹಾಗೂ ಆಳವಾದ ತಿಳಿವಳಿಕೆಯು ರಾಜ್ ಕಪೂರ್ ಅವರ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಹಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ರಾಜ್ ಕಪೂರ್ ಅವರು ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಮಾಂತ್ರಿಕರಾಗಿದ್ದರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಜೀವ ತುಂಬುವ ಶಕ್ತಿ ಲತಾ ಧ್ವನಿಗೆ ಇತ್ತು. ಆರ್.ಕೆ.ಫಿಲ್ಮ್ ಬ್ಯಾನರ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಂದ ‘ಬಾಬಿ’ ಮತ್ತು ‘ಸತ್ಯಂ ಶಿವಂ ಸುಂದರಂ’ನಂಥ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಹಾಡುಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಅಮರವಾಗಲು ಇವರಿಬ್ಬರ ಅದ್ಭುತ ಜುಗಲ್ಬಂದಿಯೇ ಕಾರಣ. ರಾಜ್ ಕಪೂರ್ ಸಿನಿಮಾಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನವಿರುತ್ತಿತ್ತು.
ಲತಾ ಅವರ ದೈವಿಕ ಕಂಠವು ರಾಜ್ ಕಪೂರ್ ಅವರ ಸಿನಿಮಾಗಳ ದೊಡ್ಡ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿತ್ತು. ಲತಾ ಧ್ವನಿಯಿಲ್ಲದೇ ತಮ್ಮ ಚಿತ್ರದ ಕಲ್ಪನೆ ಅಪೂರ್ಣ ಎಂದು ಸ್ವತಃ ರಾಜ್ ಕಪೂರ್ ಅವರೇ ಹಲವು ಬಾರಿ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ‘ಸತ್ಯಂ ಶಿವಂ ಸುಂದರಂ’ ಚಿತ್ರದ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಗೀತೆಯನ್ನು ಲತಾ ಧ್ವನಿ ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡೇ ರೂಪಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕಲಾವಿದನೊಬ್ಬನ ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಗಾಯಕಿಯೊಬ್ಬರ ಧ್ವನಿ ಹೇಗೆ ಪರಕಾಯ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಬಲ್ಲದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇವರಿಬ್ಬರ ಒಡನಾಟವೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆ. ಯಾವುದೇ ಗಾಢವಾದ ಸಂಬಂಧ ದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಸಹಜ. ರಾಜ್ ಕಪೂರ್ ಮತ್ತು ಲತಾ ನಡುವೆಯೂ ಇಂಥದ್ದೇ ಒಂದು ಘಟನೆ ನಡೆದಿತ್ತು.
ಹಾಡುಗಳ ‘ರಾಯಲ್ಟಿ’ (ಸಂಗೀತದ ಹಕ್ಕುಗಳ ಲಾಭದ ಪಾಲು) ವಿಷಯವಾಗಿ ಇವರಿಬ್ಬರ ನಡುವೆ ತೀವ್ರ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಮಟ್ಟದ ವಾಗ್ವಾದ ನಡೆದಿತ್ತು. ಚಿತ್ರರಂಗದ ಗಾಯಕರಿಗೆ ರಾಯಲ್ಟಿ ಸಿಗಲೇಬೇಕು ಎಂದು ಲತಾ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಲುವು ತಳೆದಿದ್ದರು. ಆದರೆ ನಿರ್ಮಾಪಕರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ರಾಜ್ ಕಪೂರ್ ಆಲೋಚನೆ ಬೇರೆಯದೇ ಆಗಿತ್ತು. ಈ ವಿಷಯವಾಗಿ ಇಬ್ಬರ ನಡುವೆ ಸಣ್ಣ ಬೇಸರ ಮೂಡಿ, ಕೆಲವು ಕಾಲ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು.
ಆದರೆ, ಈ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಮುನಿಸು ಅಥವಾ ವೃತ್ತಿಪರ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಅವರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಪರಸ್ಪರ ಗೌರವವನ್ನು ಕದಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಂಗೀತದ ವಿಷಯ ಬಂದಾಗ ಅವರಿಬ್ಬರ ನಡುವಿನ ಗೌರವ ಅಚಲವಾಗಿ ಉಳಿಯಿತು.