ನವದೆಹಲಿ: ನಿವೃತ್ತ ಐಎಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿ (retired IAS officer) ಹಾಗೂ ಭಾರತೀಯ ಸ್ಪರ್ಧಾ ಆಯೋಗದ (CCI) ಮೊದಲ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಧನೇಂದ್ರ ಕುಮಾರ್ (Dhanendra Kumar) ಅವರ ದಕ್ಷಿಣ ದೆಹಲಿ (South Delhi)ಯ ಹೌಜ್ ಖಾಸ್ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಎಸಿ (AC) ಸ್ಫೋಟಗೊಂಡು ಸಂಭವಿಸಿದ ಅಗ್ನಿ ದುರಂತದಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿರುವುದು ದೇಶದಲ್ಲಿ ಬೇಸಿಗೆಯ ಅವಧಿಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಗಂಭೀರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಮೂಡಿಸಿದೆ.
ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಹಲವೆಡೆ ತಾಪಮಾನ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಏರ್-ಕಂಡಿಷನರ್ಗಳು ಹಿಂದೆಂದಿಗಿಂತಲೂ ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ. ಆದರೆ ಕಳಪೆ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಹಳೆಯ ವೈರಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಅಸ್ಥಿರ ವಿದ್ಯುತ್ ಪೂರೈಕೆಯು ಇವುಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಅಗ್ನಿ ಅವಘಡಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ದೆಹಲಿ ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಸೇವಾ ವಿಭಾಗದ ಪ್ರಕಾರ, ನಗರದ ಶೇ.60ರಷ್ಟು ಅಗ್ನಿ ಅವಘಡಗಳು ಶಾರ್ಟ್ ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್, ಓವರ್ಹೀಟಿಂಗ್, ಓವರ್ಲೋಡ್ ಮತ್ತು ಕಳಪೆ ಗುಣಮಟ್ಟದ ವಿದ್ಯುತ್ ಉಪಕರಣಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿವೆ.
ಎಸಿ ಘಟಕಗಳು ಬೆಂಕಿ ಹಿಡಿಯಲು ಅಥವಾ ಸ್ಫೋಟಗೊಳ್ಳಲು ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವೆಂದರೆ ಕಂಪ್ರೆಸರ್ ಮೇಲಿನ ಅತಿಯಾದ ಒತ್ತಡ. ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ಎಸಿಯನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಚಾಲನೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಆಂತರಿಕ ತಾಪಮಾನವು ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಕಂಪ್ರೆಸರ್ಗೆ ನಿಯತಕಾಲಿಕ ವಿರಾಮಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇನ್ನು ವಿದ್ಯುತ್ ಶಾರ್ಟ್ ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇಂತಹ ಆಪತ್ತಿನ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಎಂಸಿಬಿಗಳು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ಟ್ರಿಪ್ ಆಗಬೇಕು. ಆದರೆ ಅವು ದೋಷಪೂರಿತವಾಗಿದ್ದರೆ ಸುರಕ್ಷತಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿಫಲಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಏರಿಳಿತಗಳಿಂದ ಆಂತರಿಕ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಭಾಗಗಳು ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗುವುದರಿಂದ ಸ್ಟೆಬಿಲೈಸರ್ ಅಥವಾ ಇನ್ವರ್ಟರ್ ಆಧಾರಿತ ಎಸಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಎಸಿ ಸ್ಫೋಟ: ಮಾಜಿ ಐಎಎಸ್ ಅಧಿಕಾರಿ ಸಾವು, ಮಗನಿಗೆ ಗಂಭೀರ ಗಾಯ
ರೆಫ್ರಿಜರೆಂಟ್ ಗ್ಯಾಸ್ ಸೋರಿಕೆ ಮತ್ತು ಧೂಳಿನಿಂದ ಬ್ಲಾಕ್ ಆದ ಏರ್ ಫಿಲ್ಟರ್ಗಳು ಸಹ ಯಂತ್ರದ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಹಾಕಿ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ. ಸವೆದುಹೋದ ಹಳೆಯ ವೈರಿಂಗ್ಗಳು ಎಸಿಯ ಭಾರಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳಲಾರದೆ ಶಾರ್ಟ್ ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್ಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ. ಅಸಹಜ ಶಬ್ದಗಳು, ಪದೇ ಪದೇ ಆನ್-ಆಫ್ ಆಗುವುದು, ಅಸಮರ್ಪಕ ಕೂಲಿಂಗ್, ಸುಟ್ಟ ವಾಸನೆ ಅಥವಾ ಹೊಗೆ ಬರುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಮುನ್ಸೂಚನೆಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬಾರದು ಮತ್ತು ತಕ್ಷಣವೇ ಪರಿಣಿತ ತಂತ್ರಜ್ಞರಿಂದ ತಪಾಸಣೆ ನಡೆಸಬೇಕು.
ಸುರಕ್ಷತಾ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳು
ವೈರಿಂಗ್ ಸಂಪರ್ಕಗಳು ಬಿಗಿಯಾಗಿರಲಿ ಮತ್ತು ಏರ್ ಫಿಲ್ಟರ್ಗಳನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಿ.
ಔಟ್ ಡೋರ್ ಯುನಿಟ್ ಸುತ್ತ ಯಾವುದೇ ಕಸ ಅಥವಾ ಅಡಚಣೆಗಳು ಇರದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಿ.
ಗರಿಷ್ಠ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಎಸಿ ತಾಪಮಾನವನ್ನು 24 ರಿಂದ 26 ಡಿಗ್ರಿ ಸೆಲ್ಸಿಯಸ್ಗೆ ಸೆಟ್ ಮಾಡಿ.
ಅಧಿಕೃತ ತಂತ್ರಜ್ಞರ ಮೂಲಕವೇ ಇವುಗಳ ಅಳವಡಿಕೆ ಅಥವಾ ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಿಸಿ.
ಈ ದುರಂತವು ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿತ ವಿದ್ಯುತ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಎಷ್ಟು ಬೇಗನೆ ಮಾರಕವಾಗಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಕಠಿಣ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ಗೃಹೋಪಯೋಗಿ ಉಪಕರಣಗಳ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಕಡೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಹರಿಸುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ.