ಮೂಲತಃ ಬೆಂಗಳೂರಿನವರಾದ ಶ್ರೀಮತಿ. ರೂಪ ಗುರುರಾಜ್ ರೇಡಿಯೋ ಉದ್ಘೋಷಕಿಯಾಗಿ, ದೂರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಕಿ ಹಾಗೂ ವಾರ್ತಾ ವಾಚಕಿಯಾಗಿ, ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ಬರಹಗಾರರಾಗಿ, ರೂಪದರ್ಶಿ, ನಟನೆ, ಸಮಾಜ ಸೇವೆ ಹೀಗೆ ಹಲವು ರಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಅನುಭವ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. - ಬೆಂಗಳೂರು ದೂರದರ್ಶನದ ಚಂದನ ವಾಹಿನಿ. - ಆಕಾಶವಾಣಿ ನಿಲಯ. - ಎಫ್.ಎಂ ರೈನ್ ಬೋ ಕಂಪನಾಂಕ. - ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಡಿಜಿಟಲ್ ರೇಡಿಯೋ "ನಮ್ ರೇಡಿಯೋ" ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ರೂಪ ಗುರುರಾಜ್ ಅವರ ಧ್ವನಿ ಚಿರಪರಿಚಿತ. ಕಳೆದ ಒಂದೂವರೆ ದಶಕಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಕಾಲ ನಿರೂಪಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ದೇಶ ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 800ಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ನಿರೂಪಣೆ ಕಿರುತೆರೆ, ಹಲವು ಸಿನೆಮಾಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿರುವುದಲ್ಲದೇ, ರೂಪದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಉಡುಪು ಹಾಗೂ ಬೆಳ್ಳಿ ಆಭರಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಜಾಹೀರಾತಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ವಿಶ್ವವಾಣಿ ದೈನಿಕದಲ್ಲಿ ಅಂಕಣಗಾರ್ತಿಯಾಗಿ "ಒಂದೊಳ್ಳೆ ಮಾತು" ಅಂಕಣವನ್ನು ಕಳೆದ 4 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಪ್ರತಿದಿನ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅದಲ್ಲದೇ ಕನ್ನಡದ ಅನುಭವ ಮಂಟಪ ಎಂದೇ ಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆದ "ವಿಶ್ವವಾಣಿ ಕ್ಲಬ್ ಹೌಸ್" ನ ಸಹ ನಿರೂಪಕಿಯಾಗಿ ಸತತ0 4 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ( 1,100) ಪ್ರತಿದಿನ ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ವಿಶ್ವವಾಣಿ ಟಿವಿಯಲ್ಲಿ ( ಯೂಟ್ಯೂಬ್ ಚಾನೆಲ್) ನಲ್ಲಿ ಇವರ “ಒಂದೊಳ್ಳೆ ಮಾತು “ ಸರಣಿ ವಿಡಿಯೋಗಳು ಬಿತ್ತರಗೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ. 50 ಕವನ ಸಂಕಲನಗಳ "ರೂಪಾಂತರ" ಹಾಗೂ ಮೂರು ಸಂಚಿಕೆಗಳ "ಒಂದೊಳ್ಳೆ ಮಾತು" ಪುಸ್ತಕಗಳು ಲೋಕಾರ್ಪಣೆಗೊಂಡಿದೆ. ಮನ: ಪ್ರಸಾದ, ಪ್ರೇರಣ ಮುಂತಾದ ಸರ್ಕಾರೇತರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾಜಸೇವೆಗಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಕೆವಟನು ಅತ್ಯಂತ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ರಾಮ, ಸೀತೆ, ಲಕ್ಷ್ಮಣರನ್ನು ನದಿ ದಾಟಿಸಿದನು. ಶ್ರೀರಾಮಚಂದ್ರನು ಕೆವಟನ ನಿಷ್ಕಪಟ ಪ್ರೇಮಕ್ಕೆ ಮಾರುಹೋಗಿ ಅವನನ್ನು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡಾಗ, ಕೆವಟನ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಆನಂದಬಾಷ್ಪ ಧಾರೆಧಾರೆಯಾಗಿ ಹರಿಯಿತು. ಆ ಕ್ಷಣ ಭಕ್ತಿಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೆವಟನು ಅಧಿಪತಿ ಯಾಗಿದ್ದ. ರಾಮನು ನೀಡಲು ಮುಂದಾದ ರತ್ನದ ಉಂಗುರವನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿ, ಕೇವಲ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಬೇಡಿದ ಆ ಕ್ಷಣ ದೇವಲೋಕವೇ ಹೂಮಳೆಗರೆಯಿತು.
ಕೆವಟನ ಈ ಪ್ರೇಮಪೂರ್ವಕ ಹಠವನ್ನು ಕಂಡು ಭಕ್ತವತ್ಸಲನಾದ ರಾಮನು ಮಂದಹಾಸ ಬೀರುತ್ತಾನೆ. “ಸರಿ ಕೆವಟ, ನನ್ನ ಪಾದಧೂಳಿನಿಂದ ನಿನ್ನ ದೋಣಿಗೆ ತೊಂದರೆಯಾಗುವುದು ಬೇಡ, ನೀನು ಮೊದಲು ಪಾದಗಳನ್ನು ತೊಳೆ" ಎಂದು ಅನುಮತಿ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಕೆವಟನು ಒಂದು ಮರದ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ತಂದು, ಪರಮಾತ್ಮನ ಪಾದಗಳನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ತೊಳೆದು, ಆ ಪವಿತ್ರ ಜಲವನ್ನು ತಾನು ಕುಡಿದು ತನ್ನ ಪಿತೃಗಳಿಗೂ ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಒಂದು ದಿನ ಕಾಡಿನ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ದಿವ್ಯ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಇಬ್ಬರು ರಾಜಕುಮಾರರು ಬರುತ್ತಿರುವುದು ಅವಳಿಗೆ ಕಂಡಿತು. ನೀಲಮೇಘಶ್ಯಾಮನಾದ ರಾಮನನ್ನು ಕಂಡೊಡನೆ ಅವಳಿಗೆ ಗುರುಗಳ ಮಾತು ನೆನಪಾ ಯಿತು. ಆನಂದಬಾಷ್ಪ ಸುರಿಸುತ್ತಾ ಓಡಿಹೋಗಿ ಅವರ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಎರಗಿದಳು. ಮಾತು ಹೊರಡುತ್ತಿರ ಲಿಲ್ಲ, ಕೇವಲ ಭಾವವಷ್ಟೇ ಮೈವೆತ್ತಿತ್ತು.
“ಹೇ ಹನುಮಂತನೇ, ಈ ಚೂಡಾಮಣಿಯನ್ನು ಕಂಡು ಪ್ರಭುವು ನನ್ನನ್ನು ನೆನೆಯಲಿ. ಅವರಿಗೆ ತಿಳಿಸು- ನಿನ್ನ ಸೀತೆಯು ಪ್ರತಿ ಕ್ಷಣವೂ ನಿನ್ನ ನಾಮವನ್ನೇ ಉಸಿರಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಆದರೆ ಕಾತರಕ್ಕೂ ಒಂದು ಮಿತಿಯಿದೆ. ಒಂದು ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ನನ್ನನ್ನು ಈ ಕಾರಾಗೃಹದಿಂದ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸದಿದ್ದರೆ, ಈ ಸೀತೆ ಜೀವಂತವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಅಳುತ್ತಾ ಸಂದೇಶ ನೀಡಿದಳು.
ಹನುಮಂತನಿಗೆ ಈ ಲಂಕಾದಹನವು ಕೇವಲ ಸೇಡಿನ ಕ್ರಮವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಅದು ಸೀತೆಯ ಕಣ್ಣೀರಿಗೆ ನೀಡಿದ ಉತ್ತರವಾಗಿತ್ತು. ಕೊನೆಗೆ ಹನುಮಂತನು ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹಾರಿ ತನ್ನ ಬಾಲವನ್ನು ಆರಿಸಿ ಕೊಂಡನು. ಸುಟ್ಟು ಕರಕಲಾದ ಲಂಕೆಯನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಅವನಿಗೆ ಮರುಕ ಉಂಟಾಗಲಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಅಹಂಕಾರದ ಅಂತ್ಯ ಹೀಗೆಯೇ ಇರುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಸತ್ಯದ ದರ್ಶನವಾಯಿತು.
ಸೀತೆಯ ಅಪ್ಪಣೆ ಪಡೆದು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತಿನ್ನಲು ಆರಂಭಿಸಿದ ಹನುಮಂತನು, ನೋಡ ನೋಡು ತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಅಶೋಕವನವನ್ನೇ ರಣರಂಗವನ್ನಾಗಿ ಬದಲಿಸಿದನು. ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಮರಗಳನ್ನು ಕಿತ್ತೆಸೆದು, ರಾವಣನ ಹೆಮ್ಮೆಯ ವನವನ್ನು ಧ್ವಂಸಗೊಳಿಸಿದನು. ಇದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಬಂದ ಸಾವಿರಾರು ಕಿಂಕರರು ಮತ್ತು ಪ್ರಹಸ್ತನ ಪುತ್ರ ಜಾಂಬುಮಾಲಿಯನ್ನು ಹನುಮಂತನು ಕ್ಷಣಾರ್ಧ ದಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣು ಮುಕ್ಕಿಸಿದನು.
ಜಗತ್ತನ್ನೇ ಸಲಹುವ ತಾಯಿ ಇಂದು ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಕುಳಿತು, ಮಿಣುಕು ದೀಪದಂತೆ ಕೇವಲ ‘ರಾಮ.. ರಾಮ’ ಎಂದು ಜಪಿಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು ಹನುಮಂತನು ಮರದ ಎಲೆಗಳ ಮರೆಯಲ್ಲಿ ಅಡಗಿ ಕಣ್ಣೀರು ಹಾಕಿದನು. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ, ಹತ್ತು ತಲೆಗಳ ಅಹಂಕಾರದ ಸಾಕಾರ ರೂಪದಂತಿದ್ದ ರಾವಣನು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದನು. ಅವನು ಸೀತೆಯನ್ನು ನಾನಾ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬೆದರಿಸಿ, ತನ್ನ ಪಟ್ಟದ ರಾಣಿಯಾಗು ವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದನು
ಬ್ರಾಹ್ಮಿ ಮುಹೂರ್ತದ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ವಿಭೀಷಣನು ಎಚ್ಚರಗೊಂಡು ಭಕ್ತಿ ಪರವಶನಾಗಿ ‘ರಾಮ.. ರಾಮ’ ಎಂದು ನಾಮಸ್ಮರಣೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು. ಆ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಆರ್ತತೆ ಇತ್ತು, ರಾಮನ ಮೇಲಿನ ಅಚಲವಾದ ಶ್ರದ್ಧೆಯಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಕೇಳಿದ ಹನುಮಂತನ ಹೃದಯ ಹಗುರವಾಯಿತು. ಒಬ್ಬ ಭಕ್ತನಿಗೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಭಕ್ತನ ಭೇಟಿಯಾದಾಗ ಸಿಗುವ ಆನಂದಕ್ಕೆ ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದು.
ಹನುಮಂತ ಶಾಂತನಾಗಿದ್ದರೂ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಯಾದವರನ್ನು ಸುಮ್ಮನೆ ಬಿಡುವವನಲ್ಲ. ಅವಳು ಒಬ್ಬ ಸ್ತ್ರೀ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಹನುಮಂತನು ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬಲವನ್ನು ಬಳಸಲಿಲ್ಲ. ಕೇವಲ ತನ್ನ ಎಡಗೈ ಮುಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅವಳಿಗೆ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಏಟನ್ನು ನೀಡಿದನು. ಆ ವಜ್ರಸಮಾನ ವಾದ ಏಟಿನ ತೀವ್ರತೆಗೆ ಲಂಕಿಣಿಯು ರಕ್ತವನ್ನು ಕಾರುತ್ತಾ ಮೂರ್ಛೆ ಹೋಗಿ ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದಳು. ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವಳ ಅಹಂಕಾರವೆಲ್ಲ ಮಣ್ಣು ಪಾಲಾಯಿತು.
ಕೊನೆಗೆ ಸುರಸೆಯು ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ತನ್ನ ಬಾಯಿಯನ್ನು ನೂರು ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ಭೀಕರವಾಗಿ ಹರಡುತ್ತಾಳೆ. ಆ ವಿಶಾಲವಾದ ಬಾಯಿ ಸಾಗರವನ್ನೇ ನುಂಗುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಆಗ ಹನುಮಂತ ನು ತನ್ನ ಬಲಪ್ರದರ್ಶನದಿಂದ ಪ್ರಯೋಜನವಿಲ್ಲವೆಂದು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಆ ಕ್ಷಣದ ತನ್ನ ಬೃಹತ್ ರೂಪವನ್ನು ಸಂಕುಚಿತಗೊಳಿಸಿ, ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಸೊಳ್ಳೆಯಷ್ಟು (ಅತಿ ಲಘುರೂಪ) ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಸುರಸೆಯು ಕಣ್ಣು ಮಿಟುಕಿಸುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಅವಳ ಅಗಾಧವಾದ ಬಾಯಿಯೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಹೊರ ಬಂದು ಆಕೆಯ ಮುಂದೆ ವಿನಯದಿಂದ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾನೆ.
ಜಾಂಬವಂತನು “ನನಗೆ ಮುಪ್ಪು ಬಂದಿದೆ, ಹಳೆಯ ಶಕ್ತಿ ಈಗ ಉಳಿದಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಗೊಣಗಿದನು. ಹೀಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ಮಿತಿಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾ ಅಸಹಾಯಕತೆಯಿಂದ ಮೌನವಾದಾಗ, ಇಡೀ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ನಿರಾಶೆ ಮನೆ ಮಾಡಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ವೀರ ಮಾತ್ರ ಸಮುದ್ರದ ಅಲೆಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ಶಾಂತನಾಗಿ ಕುಳಿತಿದ್ದ. ಅವನೇ ಪವನಪುತ್ರ ಹನುಮಂತ.
ಒಬ್ಬ ರಾಕ್ಷಸ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿ ತನ್ನ ದೃಷ್ಟಿ ಕೋನವನ್ನು ಬದಲಿಸಿಕೊಂಡು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಮಹಾನ್ ಭಕ್ತನಾಗಿ ಉದ್ಧಾರವಾದನು. ತಮ್ಮ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಆ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು ತಿದ್ದಿಕೊಳ್ಳುವುದು ದೊಡ್ಡತನ. ನಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರ ಅಥವಾ ಶಕ್ತಿ ನಮಗೆ ಅಧರ್ಮ ಮಾಡುವ ಪರವಾನಗಿ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ಸತ್ಯವನ್ನು ಅರಿತು ಶರಣಾದರೆ ಭಗವಂತನ ಕೃಪೆ ನಮಗೆ ದಕ್ಕುತ್ತದೆ.
ನನ್ನನ್ನು ಸುಗ್ರೀವನ ಮಂತ್ರಿ ಎಂದು ತಿಳಿಯಿರಿ". ಹನುಮಂತನ ಸಂಸ್ಕಾರಯುತವಾದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ ರಾಮನು ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ಕಡೆ ತಿರುಗಿ, “ಲಕ್ಷ್ಮಣಾ, ಈತನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದೆಯಾ? ವೇದಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಇಂಥ ಶುದ್ಧವಾದ ಮತ್ತು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಭಾಷೆ ಸಿದ್ಧಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ. ಈತನ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಅಹಂಕಾರವಿಲ್ಲ, ಕೇವಲ ವಿನಯವಿದೆ" ಎಂದು ಪ್ರಶಂಸಿಸಿದನು.
ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ನೋಡಿದರೆ, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಣದಲ್ಲೂ ನಮಗೆ ಗುರು ವಿನ ದರ್ಶನವಾಗುತ್ತದೆ. ನಂಬಿಕೆಯ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದಾಗ ಮಾತ್ರ ಅತೀಂದ್ರಿಯ ಸತ್ಯಗಳು ನಮಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತವೆ. ನಮಗೆ ಎದುರಾಗುವ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಎದುರಿಸಲು ಹೋದಾಗ ನಾವು ಸೋಲಬಹುದು. ಆದರೆ, ಆ ಕಷ್ಟಗಳ ನಡುವೆ ಯೂ ಒಂದು ದಿವ್ಯಶಕ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ನಂಬಿಕೆಯಿಟ್ಟರೆ, ನಮಗೆ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತವಾದ ದಾರಿಗಳು ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಭರತನ ಕಣ್ಣೀರು ಹನುಮಂತನ ಶಕ್ತಿಯ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ತೊಳೆದು ಹಾಕಿತು". ನಂತರ ಶಿವನು ಪಾರ್ವತಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು, “ನೋಡು ದೇವೀ, ಹನುಮಂತನು ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಜ್ಞಾನದ ಸ್ವರೂಪ (ಜ್ಞಾನಿನಾಮಗ್ರಗಣ್ಯಮ). ಆದರೂ ಅವನು ಭರತನ ಶರಣಾಗತಿಯನ್ನು ಕಂಡು ತಾನು ಸಣ್ಣವನಾದನು. ಅಧಿಕಾರ ಅಥವಾ ಶಕ್ತಿಯ ಮದ ತಲೆಗೇರಿದಾಗ ಅಂತರಂಗದ ರಾಮ ದೂರವಾಗುತ್ತಾನೆ. ಯಾವಾಗ ನಾವು ಶರಣಾಗುತ್ತೇವೋ ಆಗ ರಾಮ ನಮ್ಮೊಳಗೆ ನೆಲೆಸುತ್ತಾನೆ.
ಪಾರ್ವತಿಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಯಿತು. ‘ರಾಮ ಎಂದರೆ ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ರಾಜಕುಮಾರನೇ? ಒಬ್ಬ ಮಾನವನನ್ನು ಮಹಾದೇವ ಧ್ಯಾನಿಸುವುದೇ?’ ಶಿವ ನಸುನಗುತ್ತಾ ಹೇಳಿದ, ‘ದೇವೀ, ರಾಮ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ದಶರಥನ ಮಗನಲ್ಲ. ‘ರಮಂತೇ ಯೋಗಿನೋ ಅಸ್ಮಿನ್ ಇತಿ ರಾಮಃ’ -ಯಾರಲ್ಲಿ ಯೋಗಿಗಳು ರಮಿಸುತ್ತಾರೋ, ಯಾರಲ್ಲಿ ಆನಂದದ ಅನುಭೂತಿಯಾಗು ತ್ತದೋ ಅವನೇ ರಾಮ.
ತುಳಸೀದಾಸರು ಕಾಶಿಯ ಪಂಡಿತರ ತೀವ್ರ ವಿರೋಧದ ನಡುವೆಯೂ, ಸಂಸ್ಕೃತದ ಬದಲು ಅಂದಿನ ಆಡುಭಾಷೆಯಾದ ‘ಅವಧಿ’ಯಲ್ಲಿ ರಾಮಾಯಣವನ್ನು ಬರೆದರು. ನೀರಡಿಕೆ ಯಾದವ ನಿಗೆ ಬಾಯಾರಿಕೆ ನೀಗಲು ನೀರು ಮುಖ್ಯವೇ ಹೊರತು ಅದು ಚಿನ್ನದ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿದೆಯೇ ಅಥವಾ ಮಣ್ಣಿನ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿದೆಯೇ ಎಂಬುದು ಮುಖ್ಯವಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ತುಳಸೀದಾಸರ ತರ್ಕವಾಗಿತ್ತು.
ಅಷ್ಟಾವಕ್ರರ ಪ್ರಕಾರ, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಅವರು ಹೇಗಿದ್ದಾರೋ ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರೀತಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅವರ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿರುವುದು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಂಬಂಧ. ನಿಮ್ಮ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ತಿದ್ದುವ ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಅಳಿಸಿ ಹಾಕುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯೇ ನಿಮ್ಮ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಂಬಂಽ. ಜನಕನು ಅಷ್ಟಾವಕ್ರರನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಅವರ ರೂಪಕ್ಕಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಅವರು ನೀಡುವ ಜ್ಞಾನಕ್ಕಾಗಿ.
